Bota Botë e Çuditshme

Bletët i rrisin mbretëreshat e tyre si në Pallatin e Buckinghamit!

Për të rritur një mbretëreshë, bletët duket se përdorin një organizim të denjë për një familje të vërtetë mbretërore. Nuk mjafton thjesht të ushqehet larva ndryshe: kërkohet përgatitja e një shtëpie të bërë sipas nevojave, mbajtja në kushte ideale dhe sigurimi i saj me një ekip kujdestarësh për t’u kujdesur për të në çdo fazë të rritjes.

Kjo është ajo që del nga një studim i botuar në revistën Nature nga studiuesit në Universitetin e Kalifornisë, Riverside, i cili zbuloi se si transformimi i një larve të thjeshtë në mbretëreshë është rezultat i një procesi shumë më kompleks dhe të sofistikuar nga sa mendohej më parë.

Bletët mbretëreshë dhe bletët punëtore fillojnë jetën nga vezë pothuajse identike. Pavarësisht kësaj, fatet e tyre ndjekin rrugë krejtësisht të ndryshme.

Mbretëreshat rriten më shumë, arrijnë pjekurinë më shpejt, jetojnë më gjatë dhe janë përgjegjëse vetëm për vendosjen e vezëve që do të sigurojnë të ardhmen e kolonisë.

Në zemër të zbulimit janë të ashtuquajturat qeliza mbretërore, struktura dalluese në formë kikiriku në të cilat zhvillohen mbretëreshat e ardhshme.

Shkencëtarët kanë vërejtur se këto dhoma nuk janë strehime të thjeshta, por mjedise të ndërtuara posaçërisht për të nxitur zhvillimin e larvave.

Dylli i përdorur ka karakteristika unike: është më pak i dendur, më fleksibël dhe më i aftë për të ruajtur temperaturën dhe lagështinë. Ai gjithashtu përmban një përbërje të ndryshme të acideve yndyrore dhe sinjaleve kimike që ndihmojnë në krijimin e kushteve optimale për rritje.

Në thelb, qelizat mbretërore funksionojnë si dhoma të vërteta të projektuara për të shoqëruar lindjen e udhëheqësit të ardhshëm të zgjoit.

Studimi zbuloi gjithashtu një kategori bletësh punëtore të panjohura më parë për shkencëtarët. Këto janë të ashtuquajturat “ndërtuese të qelizave mbretërore”.

Këto bletë shfaqin karakteristika unike: ato mbajnë një temperaturë më të lartë të trupit dhe modifikojnë procese të caktuara fiziologjike gjatë kryerjes së detyrave të tyre.

Nxehtësia shtesë që prodhojnë duket se luan një rol të rëndësishëm në zhvillimin e përshpejtuar të mbretëreshave, të cilat e përfundojnë rritjen e tyre në rreth 16 ditë krahasuar me afërsisht 21 ditë që kërkohen nga punëtoret. Ky është një ndryshim i vlefshëm kur kolonia ka nevojë shpejt për një mbretëreshë të re.

Mund ta krahasoni me Pallatin e Buckinghamit. Ekziston një grup bletësh të dedikuara ekskluzivisht për rritjen e mbretëreshës dhe nëse nuk e kryejnë këtë detyrë siç duhet, kolonia nuk mund të riprodhohet.

I njëjti model është vërejtur si te bletët aziatike ashtu edhe te ato europiane, duke sugjeruar që kjo strategji është thellësisht e rrënjosur në historinë e tyre evolucionare.