Lifestyle

Kur flisni një gjuhë të huaj diçka te vetja juaj ndryshon?! Ja pse ndodh kjo!

Nëse dini një gjuhë të huaj, me siguri e keni vënë re që kur e flisni, bëheni një person paksa apo edhe krejtësisht i ndryshëm. Dhe gjuhët nuk ndryshojnë vetëm personalitetin tuaj.

Ato gjithashtu mund të ndryshojnë mënyrën se si ju mendoni pasi kulturat e ndryshme kanë mënyrën e tyre për të parë botën. Por nëse jeni kurioz të dini si ndodh kjo, lexoni më poshtë:

1. Ndikon në ato ngjyra që mund të shohim.

Kultura të ndryshme i perceptojnë ngjyrat ndryshe. Disa gjuhë kanë vetëm 2 fjalë për të përshkruar ngjyrat si errësira dhe drita. “Dark” përdoret për ngjyra të ftohta, si jeshile, blu dhe e zezë. “Light” përdoret për ngjyra të ngrohta, si e verdha, e kuqja dhe portokallia. Ekziston edhe një gjuhë që nuk ka fare term për fjalën “ngjyra”. Në vend të kësaj, ata përdorin fjalë të tjera për të përshkruar objektet bazuar në strukturën e tyre dhe atë për të cilën janë përdorur.

Për shembull, populli grek ka 2 fjalë të ndara për të përshkruar blunë e lehtë dhe të errët, ndërsa në Mbretërinë e Bashkuar, “blu” përdoret për të përshkruar të dyja këto ngjyra. Sidoqoftë, greqishtfolësit mund të fillojnë t’i shohin këto 2 ngjyra si më të ngjashme pasi të kenë kaluar shumë kohë në Mbretërinë e Bashkuar.

2. Ndikon në mënyrën se si flasim për udhëzimet.

Në gjuhën angleze, ne përdorim terma si “majtas”, “djathtas”, “përpara” dhe “prapa” për të përshkruar se ku duhet të shkojë dikush ose ku ndodhet një objekt. Kjo ndonjëherë krijon shumë konfuzion sepse e majta e një personi mund të jetë e djathta e një personi tjetër.

Por ka disa kultura ku gjuha i ndihmon ata të shmangin këtë lloj konfuzioni sepse ata përdorin drejtime busullash, si veriu, jugu, perëndimi dhe lindja. Do të ishte e vështirë për një anglisht folës të thoshte se ku janë veriu dhe jugu menjëherë. Por në disa gjuhë si Aborigjene-Australiane, është e lehtë të dish se ku janë e djathta dhe e majta.

3. Ndikon në mënyrën e të menduarit për fjalët.

Gjuhët mund të kenë gjini natyrore. Ndonjëherë, emrat mund të ndahen në objekte të gjalla dhe të pajetë, si në japonisht. Nëse ka klasa emrash që përshkruajnë meshkuj, si djemtë dhe baballarët; femrat, si vajzat dhe nënat; dhe objekte jo të gjalla, janë gjithashtu gjini natyrore. Në anglisht, ne përdorim “ai”, “ajo” për të përshkruar ato objekte.

Ka edhe gjini gramatikore, të cilat mund të gjenden në gjermanisht, spanjisht dhe frëngjisht. Kjo do të thotë që ata mund të përdorin “ai” dhe “ajo” për t’u referuar edhe objekteve të pajetë. Dhe kjo mund të ndikojë në mënyrën se si ata mendojnë për ato objekte.

Në një eksperiment, pjesëmarrësve iu dha një çelës dhe u kërkua ta përshkruajnë atë. Folësit spanjollë tentuan të përdorin mbiemra që përshtaten me stereotipet femërore për të përshkruar çelësin, si “i vogël” dhe “i bukur” sepse është “femërore” në spanjisht. Në të kundërt, fjala “çelës” është mashkullore në gjermanisht, kështu që folësit gjermanë përdorën fjalë që përshtaten me stereotipet mashkullore, si “të dobishme”, “të rënda” dhe “të forta”.