Disa njerëz mund të kenë nevojë të vazhdojnë të marrin suplemente të vitaminës D edhe gjatë verës, pavarësisht ekspozimit të mjaftueshëm ndaj diellit. Vitamina D, e njohur edhe si “vitamina e diellit”, është një suplement i përdorur gjerësisht që ndihmon në mbështetjen e energjisë dhe shëndetit të kockave. Shumë njerëz e marrin gjatë muajve më të errët dhe më të ftohtë të vitit, kur është më e vështirë të marrin mjaftueshëm vitaminë D në mënyrë natyrale.
Por kur ditët bëhen më të gjata dhe më të ngrohta dhe ekspozimi ndaj diellit rritet, duket e arsyeshme që suplementet të ndërpriten. Prandaj pyetëm shefin tonë mjekësor, Sohaib Imtiaz, MD, nëse kjo logjikë vlen për të gjithë.
Pyetje: A duhet të vazhdoni të merrni suplemente të vitaminës D gjatë verës, kur shumica e njerëzve marrin më shumë diell natyralisht?
Kjo varet vërtet nga faktorët individualë të rrezikut për mungesë të vitaminës D, si ekspozimi ndaj diellit, niveli fillestar i vitaminës D në trup dhe sasia e melaninës në lëkurë. Personat që kanë më shumë melaninë në lëkurë (që digjen rrallë nga dielli dhe nxihen lehtë) kanë nevojë për 3 deri në 6 herë më shumë ekspozim ndaj diellit sesa dikush me lëkurë të çelët për të prodhuar të njëjtën sasi vitamine D. Kjo ndodh sepse melanina vepron si një “mbrojtës natyral nga dielli”.
Personat me lëkurë të çelët mund të marrin mjaftueshëm vitaminë D nga rreth 10 deri në 15 minuta ekspozim ndaj diellit në fytyrë, krahë dhe këmbë, 2 deri në 3 herë në javë dhe ndoshta mund të ndalojnë suplementet gjatë verës. Megjithatë, ngjyra e lëkurës nuk është faktori i vetëm që përcakton nivelin e vitaminës D.
Faktorë të tjerë që ndikojnë në nivelin e vitaminës D
Indet dhjamore ulin disponueshmërinë e vitaminës D në trup, kështu që njerëzit me më shumë yndyrë trupore mund të kenë nivele më të ulëta të vitaminës D edhe nëse ekspozohen mjaftueshëm ndaj diellit. Një mënyrë jetese kryesisht brenda ambienteve të mbyllura, jetesa në zona shumë veriore ose shmangia e diellit (për shembull përdorimi i kremit mbrojtës ose veshja që mbulon pjesën më të madhe të trupit) mund të rrisin rrezikun e mungesës. Disa sëmundje dhe medikamente mund të ndikojnë në mënyrën se si trupi e përpunon vitaminën D.
Për shembull, personat me:
- Sëmundje kronike të veshkave.
- Sëmundje të mëlçisë.
Përdorim të ilaçeve si steroidet ose disa ilaçe kundër infeksioneve kërpudhore. Mund të kenë nevojë për suplemente të vitaminës D edhe gjatë verës. Personat e moshuar kanë nivele më të ulëta të 7-dehidrokolesterolit në lëkurë, një substancë pararendëse e vitaminës D. Ata gjithashtu shpesh kalojnë më shumë kohë brenda shtëpisë sesa të rinjtë, duke rritur rrezikun për mungesë të vitaminës D.
Pyetje: Si mund ta kuptoni nëse keni nevojë për suplemente të vitaminës D?
Mjekët nuk kontrollojnë në mënyrë rutinë mungesën e vitaminës D tek të gjithë njerëzit. Lodhja ose dhimbjet e kockave mund të jenë shenja të mungesës së vitaminës D. Nëse shqetësoheni se nivelet tuaja të vitaminës D mund të jenë të ulëta, flisni me një profesionist shëndetësor për të bërë një analizë gjaku. Në këtë mënyrë mund të kuptoni me siguri nëse keni nevojë për suplement ose nëse simptomat tuaja shkaktohen nga diçka tjetër.
Pyetje: A është e dëmshme të vazhdoni të merrni vitaminë D gjatë verës?
Nuk ka ndonjë dëm të madh nëse e merrni gjatë verës, por nëse nuk keni nevojë për të, është më e sigurt ta ndërprisni. Vitamina D është një vitaminë e tretshme në yndyrë, që do të thotë se trupi nuk e nxjerr thjesht përmes urinës. Në vend të kësaj, ajo ruhet në indet dhjamore për përdorim të mëvonshëm. Shumica e njerëzve marrin rreth 600 deri në 800 IU (njësi ndërkombëtare) vitaminë D në ditë. Megjithatë, tejkalimi i 4,000 IU, që konsiderohet kufiri maksimal i tolerueshëm i marrjes ditore, mund të rrisë rrezikun për efekte anësore të lehta. Meqë vitamina D ndihmon trupin të përthithë kalciumin, marrja e tepërt mund të çojë në hiperkalcemi, pra nivele shumë të larta të kalciumit në gjak.
Kjo nuk ndodh shpesh, por mund të shfaqen simptoma si:
- Dridhje ose kontraktime të muskujve.
- Dhimbje koke.
- Disa studime kanë dhënë rezultate të përziera lidhur me mundësinë e rritjes së rrezikut për gurë në veshka.
Rekomandimi përfundimtar
Do të ishte mirë që vitamina D të merret në mënyrë sezonale, veçanërisht nëse përdorni shumë suplemente të ndryshme. Mund ta ndërprisni kur ditët fillojnë të bëhen më me diell gjatë pranverës dhe ta rifilloni në vjeshtë, kur ka më pak orë dritë natyrale. Megjithatë, njerëzit me faktorë rreziku për mungesë të vitaminës D duhet të konsultohen me mjekun përpara se ta ndërpresin.