Bota

Qeveri koalicioni në Gjermani/Për çfarë ranë dakord CDU/CSU dhe SPD?

CDU/CSU dhe SPD po hedhin hapin tjetër drejt një qeverie të përbashkët. Bisedimet paraprake përfunduan e së shpejti, forumet partiake mund të japin sinjalin e gjelbër për bisedimet e koalicionit, gjatë të cilave temat do të diskutohen në detaje. Në një dokument me 11 faqe janë përcaktuar disa detaje.

Taksa për energjinë: Për të lehtësuar sipërmarrjet dhe ekonomitë shtëpiake, taksa për energjinë do të ulet në vlerë minimale. Kjo do të lehtësojë me një kuotë prej të paktën pesë cent për kilovat/orë. Unioni konservator (CDU/CSU) dhe socialdemokratët (SPD) duan të përgjysmojnë tarifën për rrjetin e transmetimit, një komponent i çmimit të energjisë.

Reforma tatimore: Shtresa e mesme, sipas dokumentit të bisedimeve paraprake, duhet të çlirohet nga barra e tatimeve. Eshtë planifikuar të reformohet sistemi i tatimit mbi të ardhurat. Po ashtu do të rritet kuota e parashikuar të lehtësohet prej tatimit për kostot e udhëtimit që kanë njerëzit, të cilëve u duhet të udhëtojnë në distanca të gjata nga shtëpia për në vendin e punës.

Automjetet elektrike: Për të fuqizuar sërish kërkesën në rënie për automjetet elektrike, Unioni dhe SPD-ja, sërish parashikojnë “stimul për blerjet”. Më 2023-shin, ky stimul u ndërpre nga koalicioni qeverisës për shkak të vështirësive buxhetore. Pas kësaj, pati rënie të ndjeshme të kërkesës për këto automjete.

Gastronomia: Tatimi mbi xhiron e të ardhurave për ushqimet në sektorin e gastronomisë do të ulet afatgjatë deri në 7%. Tatimi mbi Vlerën e Shtuar në gastronomi është ulur që në kohën e pandemisë së koronavirusit, nga 19 në 7%, por kjo ishte vetëm si një masë e përkohshme.

Bujqësia: Vendimi i koalicionit të mëparshëm për të ndërprerë subvencionimin e naftës për sektorin e bujqësisë do të anulohet.

Çështje të punës dhe sociale

Paga minimale: Zhvillimi i pagës minimale duhet të kontribuojë për fuqizimin e fuqisë blerëse, si dhe për një kërkesë të qëndrueshme në tregun e brendshëm në Gjermani. Në vitin 2026, sipas dokumentit nga bisedimet paraprake të koalicionit, duhet të jetë e mundur arritja e një page minimale me 15 euro për orë pune.

Pensionet: Kush dëshiron të vazhdojë vullnetarisht pasi ka mbushur moshën e pensionit, mund të punojë me të ardhura deri në 2.000 euro në muaj, plus pensionit pa tatim. Të ashtuquajturit “pensione të mëmësisë” do të zgjerohen. Edhe për fëmijët e lindur përpara vitit 1992 do të llogariten tre vite nga dy vite e gjysmë që llogariteshin deri tani si vite kujdesi për fëmijën në vitet e pensionit.

Ndihma sociale (Bürgergeld): Sistemi i ndihmës sociale (Bürgergeld) do të rikonceptohet. “Ne do ta rikonceptojmë sistemin e deritanishëm të Bürgergeld-it, drejt një sigurimi bazë për ata që janë në kërkim të një vendi pune”, tha kryetari i CDU-së, Friedrich Merz. “Për njerëzit që mund të punojnë dhe në mënyrë të përsëritur refuzojnë një vend pune të ofruar do të merret si masë, pezullimi i ndihmës sociale”.

Kujdestaria: Në sfondin e rritjes së kostove në miliarda, Unioni Konservator dhe Socialdemokratët duan të hapin rrugën për “një reformë të madhe në sistemin e përkujdesjes”.

Koha e punës: Duhet të krijohet mundësia për një kohë maksimale pune javore, në vend të kohës maksimale ditore të punës. “Në këtë mënyrë, orët shtesë do të paguhen me një suplement përtej të ardhurave sipas kontratës për një punë me normë të plotë. Të ardhurat nga orët shtesë të punës do të jenë të çliruara nga tatimi”.

 Migracioni

E drejta e shtetësisë: E drejta e shtetësisë, e reformuar nga koalicioni i mëparshëm qeverisës do të vazhdojë të mbetet në fuqi. Afatet e shkurtuara të pritjes për marrjen e shtetësisë dhe shtetësia e dyfishtë për ata që janë jo shtetas të BE-së do të mbeten gjithashtu në fuqi.

Kthimet në kufi: Në kufijtë e Gjermanisë, në të ardhmen mund të kthehen, pa u lejuar të hyjnë në vend edhe njerëzit, që paraqesin kërkesë për azil. Por, kjo vetëm në marrëveshje me vendet fqinje. Kthimet në kufi janë parimisht të mundshme vetëm aty ku ka kontrolle kufitare. Këto kontrolle, faktikisht i ka udhëzuar ministrja e Brendshme, Nancy Faeser (SPD) për të gjithë kufijtë e vendit. Kush dëshiron të paraqesë kërkesë për azil, normalisht lejohet të hyjë në vend.

Bashkimi familjar: Bashkimi i pjesëtarëve të familjes, për ata që kanë nevojë për mbrojtje do të pezullohet përkohësisht, por për këtë nuk përmendet ndonjë afat. Gjithashtu do të ketë një të ashtuquajtur “ofensivë kthimi”. Gjatë dëbimeve, nuk do të ketë më mbrojtje të detyrueshme ligjore. Policia federale do të lejohet të udhëzojë ndalimin për dëbim. Po ashtu do të zgjerohet lista me vendet e klasifikuara “të sigurta të origjinës”.

Të tjera plane

Frena e qirave: Frena e qirave do të zgjatet edhe për dy vjet. Për stabilizimin e tregut të strehimit, ndërtimi i banesave do të zgjerohet si një komponent thelbësor për garantimin e mjediseve të banimit.

Qarkullimi urban: Vazhdimi i afatit përtej këtij viti i biletës së preferuar, Deutschlandticket, për autobusë dhe trena rajonalë do të shtrohet gjithashtu për diskutim në tryezën e bisedimeve të koalicionit.

Ligji elektoral: Do të shqyrtohet sërish një reformim i ligjit elektoral i sapo ndryshuar për zgjedhjet e 23 shkurtit. Ka pasur kritika që disa kandidatë për mandatet direkte, edhe pse kanë fituar në zonat e tyre elektorale, nuk kanë mundur të marrin një mandat parlamentar.

Mbrojtja e klimës: Për mbrojtjen e klimës thuhet: “Ne duam të krijojmë produkte neutrale ndaj klimës, p.sh. përmes kuotave për çelik neutral ndaj klimës ose për kuotën e gazit ekologjik. (…) Ne u përmbahemi objektivave gjermane dhe europiane për klimën. (…) Ne punojmë me vendosmëri, që t’i realizojmë objektivat për klimën.

Financimi

Një fond i posaçëm: CDU-ja dhe SPD-ja duan të krijojnë një fond të posaçëm për financimin e ripërtëritjes së infrastrukturës së federatës, landeve dhe komunave, që arrin një volum prej 500 miliardë eurosh e me një afat 10-vjeçar. Ky fond i posaçëm duhet të shërbejë për investime në infrastrukturë. Këtu përfshihen kryesisht investimet për mbrojtjen civile e të popullsisë, qarkullimit rrugor, spitalet, investimet për infrastrukturën energjetike, në arsim, kujdestari dhe infrastrukturën shkencore, në kërkimet shkencore, zhvillim e digjitalizim./DW