Ndonjëherë momentet kur “shkëputemi” nga ajo që po ndodh përreth nuk janë thjesht ëndërrime me sy hapur. Në disa raste, mund të bëhet fjalë për disociim një mekanizëm mbrojtës psikologjik që na ndihmon të largohemi mendërisht nga dhimbja, frika ose stresi i madh. Disociimi mund të ndodhë pas përvojave traumatike, por edhe gjatë periudhave të stresit të fortë emocional. Edhe pse mund të jetë shqetësues, ekspertët theksojnë se është një reagim relativisht i zakonshëm dhe i trajtueshëm. Ja pesë teknika të thjeshta psikologjike që mund të ndihmojnë kur ndiheni sikur po “shkëputeni” nga realiteti.
1. Përqafoni veten me njërin krah
Një përqafim i thjeshtë mund t’i dërgojë trurit sinjalin se jeni të sigurt. Disociimi shpesh zhvillohet si një mënyrë për të përballuar situata emocionale ose fizike që dikur janë ndjerë të papërballueshme. Kur vendosni dorën mbi shpatull ose përqafoni veten, i kujtoni sistemit nervor se nuk jeni më në rrezik. Ky gjest i vogël mund t’ju ndihmojë të riktheheni gradualisht në momentin e tanishëm.
2. Përsëritni një fjalë qetësuese
Zgjidhni një fjalë të thjeshtë me dy rrokje, si “mollë”, “dritë” apo një fjalë tjetër që ju krijon ndjesi qetësie. Mbyllni sytë dhe përsëriteni ngadalë për rreth një minutë. Kjo teknikë i jep mendjes një pikë fokusi dhe ndihmon në largimin e vëmendjes nga mendimet stresuese. Studimet tregojnë se përsëritja e fjalëve ose mantrave qetësuese mund të ndihmojë në uljen e stresit të menjëhershëm.
3. Thoni një pohim pozitiv ndërsa prekni krahun tuaj
Pohime të thjeshta si:
- “Jam i sigurt.”
- “Mund të kujdesem për veten.”
- “Meritoj kujdes dhe respekt.”
- “Jam i papërsosur, por mjaftueshëm i mirë.”
(mund t’ju ndihmojnë të rikrijoni ndjenjën e sigurisë.)
Disociimi shpesh aktivizohet nga kujtime, aroma, tinguj apo situata që i kujtojnë trurit një përvojë të vështirë të së kaluarës. Pohimet pozitive mund të ndihmojnë në rikthimin e ndjesisë së kontrollit.
4. Provoni meditimin gjatë ecjes
Një mënyrë e thjeshtë për t’u “tokëzuar” është të përdorni ecjen si ushtrim meditimi.
Ndërsa ecni, përsëritni:
- Hapi me këmbën e majtë: “Jam i sigurt.”
- Hapi me këmbën e djathtë: “Jam këtu.”
- Përsëriteni ritmikisht ndërsa lëvizni.
Kjo teknikë ndihmon në rikthimin e vëmendjes te trupi dhe momenti aktual, duke reduktuar ndjesinë e shkëputjes.
5. Mbani një kub akulli në gojë ose në dorë
Ndjesia e ftohtë dhe intensive mund të ndihmojë trurin të rikthehet në të tashmen. Shumë specialistë të shëndetit mendor përdorin teknika të bazuara në stimuj fizikë për të ndihmuar njerëzit që po përjetojnë disociim. Ndërkohë, kushtojini vëmendje shenjave të zakonshme të disociimit, si:
- Ndjesia sikur po e shikoni veten nga jashtë.
- Vështirësia për të ndjekur një bisedë gjatë stresit.
- Humbja e ndjenjës së kohës.
- Vështirësia për të kujtuar çfarë ka ndodhur.
- Ndjenja sikur gjithçka përreth është joreale.
- Disociimi mund të trajtohet
- Nëse disociimi lidhet me një ngjarje të fundit stresuese ose traumatike, simptomat mund të zbuten me kalimin e kohës.
Megjithatë, nëse këto episode përsëriten shpesh ose lidhen me trauma të vjetra, ekspertët rekomandojnë konsultimin me një profesionist të shëndetit mendor. Disociimi mund të shfaqet te persona që përjetojnë ankth, Post-traumatic stress disorder ose probleme të tjera psikologjike dhe trajtime të specializuara si Eye Movement Desensitization and Reprocessing kanë treguar rezultate pozitive. Të kërkosh ndihmë nuk është shenjë dobësie. Përkundrazi, është një hap i rëndësishëm drejt rikuperimit dhe ndërtimit të një ndjenje më të fortë sigurie dhe kontrolli mbi jetën tuaj.
