Vëzhgimi i vetëdijshëm është një teknikë që përshkruan përqendrimin e qëllimshëm të vëmendjes në momentin e tanishëm. Përmes shqisave dhe ndërgjegjësimit, ne përpiqemi të vërejmë mendimet, ndjenjat, ndjesitë trupore, si edhe pamjet, tingujt dhe aromat përreth.
Kjo teknikë, e njohur edhe si vëzhgim i vetëdijshëm, besohet se ndihmon në zbutjen e stresit dhe ankthit, duke forcuar njëkohësisht vetëdijen për veten. Ajo na ndihmon t’i shohim situatat ashtu siç janë, jo siç na i paraqet ankthi.
Sipas ekspertëve, mjafton vetëm një minutëpër ta rikthyer mendjen nga shpërqendrimi. Përparësia e madhe është se kjo metodë mund të zbatohet kudo dhe në çdo moment, gjatë udhëtimit për në punë, teksa përgatisni kafenë apo ndërsa prisni në radhë.
Bëhet fjalë për t’u kthyer plotësisht në të tashmen dhe për të qenë realisht të pranishëm. Kur jeni të pranishëm, nuk jeni të përqendruar te e ardhmja dhe as të ngecur te e kaluara, nuk dominoheni nga mendime negative, pesimizëm apo shqetësim emocional, shpjegon psikoterapistja Arati Patel.
Studime të ndryshme sugjerojnë se praktikat e rregullta të vëmendjes, si vëzhgimi aktiv, mund të ulin nivelin e ankthit, rrisin qëndrueshmërinë emocionale, përmirësojnë aftësinë për të reaguar me vetëdije, e jo në mënyrë impulsive.
Mbështetësit e kësaj metode theksojnë se ajo është studiuar shkencërisht dhe se ndihmon në kontrollin e stresit, rregullimin emocional dhe përqendrimin. Disa psikiatër dhe psikoterapistë e përdorin vëzhgimin e vetëdijshëm si plotësim të terapisë standarde, por theksojnë se ai nuk zëvendëson diagnozën klinike apo trajtimin mjekësor.
Arati Patel sugjeron një ushtrim shumë të thjeshtë:
1.Ndalesë e shkurtër; merrni frymë ngadalë dhe zgjateni nxjerrjen e ajrit.
2.Vëzhgoni tri gjëra përreth, pa i etiketuar si të mira apo të këqija.
3.Vëzhgoni dy ndjesi trupore, për shembull këmbët që prekin dyshemenë ose trupin që mbështetet në karrige.
4.Vëzhgoni një tingull, qoftë afër apo larg.
