Anashkalimi i vakteve ose ngrënia në kohë të parregullta të ditës mund të përkeqësojë shëndetin mendor, sipas një studimi të ri. Orari i vakteve dhe rutinat e të ngrënit mund të luajnë një rol të habitshëm në shëndetin mendor. Një studim i ri i botuar në Journal of Affective Disorders ka zbuluar se oraret e parregullta të vakteve shoqërohen me rreziqe më të larta për depresion.
Duke analizuar të dhënat nga 21,568 të rritur në Anketën Kombëtare të Shëndetit dhe Ushqyerjes Koreane 2014-2022 të mbledhura nga Qendrat Koreane për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve, studiuesit koreanë zbuluan një lidhje të fortë midis frekuencës së vakteve dhe mirëqenies psikologjike. Hulumtimet e mëparshme kanë treguar se modelet e parregullta të të ngrënit rrisin rrezikun e rezultateve të pafavorshme metabolike, siç janë mbipesha, rezistenca ndaj insulinës dhe sëmundjet kardiovaskulare.
Studimi i ri zbuloi se njerëzit me rregullsi më të ulët të vakteve kryesore kishin 55% më shumë gjasa për depresion krahasuar me ata që ndiqnin orare më të qëndrueshme. Në të njëjtën kohë, ata panë se diversiteti më i madh dietik u zbulua se zvogëlonte efektet negative të të ngrënit të çrregullt, ndërsa anashkalimi i mëngjesit i intensifikonte ato. Lidhjet më të forta u gjetën tek burrat, duhanpirësit dhe ata që hanë vonë natën.
“Këto rezultate tregojnë se rregullsia më e ulët e konsumit të vakteve kryesore mund të përbëjë një faktor rreziku të pavarur për simptomat depresive, pavarësisht nga faktorët e tjerë dietikë ose të stilit të jetesës”, shkruan autorët.
Cilat janë efektet e anashkalimit të vakteve?
Studiuesit vunë re se kohët e vakteve të paqëndrueshme mund të prishin ritmet metabolike dhe të sjelljes së trupit, të lidhura me ritmet cirkadiane – ora e brendshme e trupit që rregullon proceset biologjike gjatë gjithë ditës.Ky prishje mund të shkaktojë ndryshime në gjenet që rregullojnë humorin, duke çuar në çekuilibra hormonale siç është sekretimi i çrregulluar i melatoninës dhe kortizolit.
“Një çrregullim i tillë i lidhur me ritmin mund të kompromentojë rregullimin afektiv duke destabilizuar luhatjet ditore të humorit dhe duke zvogëluar rezistencën emocionale”, shkruan autorët.
Ushqimi i çrregullt është gjithashtu i lidhur shpesh me marrjen e pamjaftueshme të lëndëve ushqyese kryesore që lidhen me rregullimin e humorit, siç janë vitaminat B, fibrat dhe antioksidantët.
