Tech

A e merrni dot me mend se sa kushton i gjithë udhëtimi i NASA-s në Hënë?

Pas më shumë se gjysmë shekulli nga misionet Apollo, njerëzimi është pranë një momenti historik; rikthimit në Hënë. NASA ka planifikuar nisjen e misionit Artemis II më 6 shkurt 2026, duke shënuar herën e parë që astronautët do të largohen nga orbita e ulët e Tokës pas 54 vitesh. Gjatë një udhëtimi rreth 10-ditor, anija kozmike Orion do të transportojë katër astronautë në një orbitë rreth anës së largët të Hënës.

Ekuipazhi përbëhet nga Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch dhe Jeremy Hansen, të cilët vendosin edhe rekorde historike; gruaja e parë, personi i parë me ngjyrë dhe kanadezi i parë që udhëtojnë në hapësirën e thellë. Edhe pse misioni nuk parashikon ulje në sipërfaqen hënore, Artemis II konsiderohet një hap kyç për të ardhmen e eksplorimit hapësinor. Ai shërben si testi final përpara misioneve të ardhshme që synojnë ulje të reja në Hënë, krijimin e një pranie afatgjatë njerëzore atje dhe përgatitjen e rrugës drejt eksplorimit të Marsit.

Artemis II është pjesë e një programi që tashmë ka arritur në dhjetëra miliarda dollarë. Kostot mbulohen kryesisht nga taksapaguesit amerikanë dhe plotësohen nga partnerë ndërkombëtarë dhe të sektorit privat. Vetë misioni nuk ka një çmim të veçantë të publikuar publikisht, por një audit i vitit 2021 nga Zyra e Inspektorit të Përgjithshëm të NASA-s, vlerësoi koston e operimit të raketës së Sistemit të Lançimit Hapësinor dhe anijes kozmike Orion në 4.1 miliardë dollarë për lëshim.

I njëjti audit parashikoi se e gjithë përpjekja e Artemis do t’i kushtonte NASA-s, 93 miliardë dollarë deri në vitin fiskal 2025. Në total, zhvillimi i raketës i kushtoi NASA-s gati 24 miliardë dollarë që nga fillimi i saj deri në fluturimin provë pa pilot të Artemis I në vitin 2022. Ndërkohë, anija kozmike Orion i kushtoi agjencisë më shumë se 20 miliardë dollarë që nga koha kur u zhvillua për herë të parë në vitin 2006 deri në vitin 2022, sipas Shoqërisë Planetare.