Bota

Parlamenti i Iranit voton për mbylljen e Ngushticës së Hormuzit, ekspertët paralajmërojnë për ‘tronditje ekonomike’

Parlamenti iranian ka vendosur që Ngushtica e Hormuzit duhet të “mbyllet”, sipas Press TV të Iranit, të cilit i referohen mediat ndërkombëtare.

Sipas televizionit iranian, Gjeneral Major Kowsari, anëtar i Komisionit të Sigurisë Kombëtare të parlamentit iranian, deklaroi se “vendimi përfundimtar” i takon Këshillit Suprem të Sigurisë Kombëtare.

Ngushtica e Hormuzit shtrihet midis Gjirit Persik dhe Gjirit të Omanit dhe është i vetmi kalim detar nga Gjiri Persik në oqeanin e hapur, duke e bërë atë një korridor detar me rëndësi kritike.

Diku tjetër në rajon, si qendra UKMTO (Operacionet Tregtare Detare të Mbretërisë së Bashkuar) ashtu edhe qendra e informacionit JMIC e forcës së kombinuar detare shumëkombëshe të udhëhequr nga SHBA-të, po paralajmërojnë për një nivel kërcënimi “të lartë” në Detin e Kuq dhe Gjirin e Adenit, ndërsa konflikti Izrael-Iran vazhdon dhe pas sulmeve të SHBA-së gjatë natës.

Ekspertët kanë paralajmëruar se tronditja ekonomike e shkaktuar nga mbyllja e ngushticës mund të jetë më e keqe se ajo e shkaktuar nga pushtimi i Ukrainës nga Rusia.

Ku ndodhet Ngushtica e Hormuzit?

Ndodhet midis Omanit dhe Iranit. Lidh Gjirin e Veriut me Gjirin e Omanit, në jug dhe Detin Arabik. Eshtë vetëm 33 km e gjerë në pikën më të ngushtë. Korsia e transportit detar është vetëm 3 km e gjerë në të dy drejtimet. Kushtet gjeografike e bëjnë shumë të lehtë bllokimin e saj. Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Arabia Saudite janë përpjekur gjatë viteve të gjejnë rrugë të tjera për të anashkaluar kërkesën për të kaluar nëpër Ngushticë, duke përfshirë mundësinë e ndërtimit të tubacioneve të reja. Por për momentin është një rrugë pothuajse e detyrueshme për anijet cisternë të naftës që lundrojnë nga vendet lindore të pasura me naftë drejt Europës.

Përse është kaq strategjike?

Çdo ditë, rreth një e pesta e konsumit të përgjithshëm të naftës në botë kalon nëpër Ngushticën e Hormuzit, duke e bërë atë pjesën më të ngarkuar të detit në botë. Mesatarisht, 20.5 milion fuçi naftë bruto dhe produkte nafte kaluan nëpër Ngushticë çdo ditë nga janari deri në shtator 2024.

Anëtarët e OPEC-ut (Arabia Saudite, Irani, Emiratet e Bashkuara Arabe, Kuvajti dhe Iraku) eksportojnë pjesën më të madhe të naftës së tyre përmes kësaj ngushtice.

Përveç kësaj, Katari, eksportuesi më i madh në botë i gazit natyror të lëngshëm, e përdor për të dërguar rreth 80 milion ton në vit. Pasoja e parë dhe e menjëhershme e mbylljes së mundshme të Ngushticës do të ishte një rritje e çmimeve të naftës dhe gazit natyror.

Mbrojtja e Ngushticës

Nuk është rastësi që Flota e Pestë e SHBA-ve e ka selinë qendrore në Bahrein dhe ka si detyrë kryesore mbrojtjen e anijeve tregtare në të gjithë zonën.