Në vitet e fundit, termi “core memories”, i njohur më së shumti përmes filmit të animuar “Inside Out“, është kthyer në një temë të nxehtë në psikologji, rrjetet sociale dhe kulturën pop. Por përtej romantizimit të kujtimeve të fëmijërisë apo momenteve të bukura në TikTok, ka një arsye shkencore pse disa kujtime bëhen aq të fuqishme sa ndikojnë në zgjedhjet tona të përditshme.
Sipas një studimi të Harvard Medical School:
Kujtimet emocionale të forta aktivizojnë pjesë të caktuara të trurit si amigdala dhe hipokampusi, të cilat janë përgjegjëse për ruajtjen afatgjatë të informacionit dhe ndjesive. Këto “kujtime qendrore” zakonisht lidhen me ndjenja të forta, gëzim, frikë, turp ose triumf, dhe krijojnë modele sjelljeje që përsëriten në mënyrë të pavetëdijshme.
Për shembull, dikush që ka përjetuar mbështetje të madhe nga një mësues në shkollë mund të zhvillojë një besim të fortë në arsim dhe të zgjedhë karrierë në mësimdhënie, pa e kuptuar se sa shumë kjo përvojë e ka udhëhequr. Po ashtu, një kujtim i dhimbshëm si dështimi në një garë publike mund të ndikojë në shmangien e ekspozimit ose marrjes së rreziqeve sociale në të ardhmen.
Ky koncept po përdoret edhe në terapinë kognitive, ku identifikimi i kujtimeve thelbësore ndihmon në shërimin emocional dhe ndërtimin e narrativës personale. Një teknikë e quajtur “memory reprocessing” ndihmon njerëzit të rivlerësojnë këto kujtime dhe të kuptojnë se si ato kanë ndikuar në identitetin dhe vendimet e tyre. Në fund, të kuptuarit e core memories nuk është thjesht nostalgji, është një mënyrë për të zbuluar veten, për të kuptuar zgjedhjet tona dhe për të ndërtuar një version më të vetëdijshëm të jetës sonë.