Botë e Çuditshme Lifestyle Travel

A e dini pse avionët lënë gjurmë të bardha në qiell?

Gjurmët e bardha që lënë avionët në qiell nuk janë thjesht vija kalimtare, ato janë re artificiale që ndikojnë në klimën tonë. Këto gjurmë, të njohura zyrtarisht si “condensation trails” ose “contrails”, formohen kur gazrat e nxehtë dhe të lagësht që dalin nga motorët e avionit përplasen me temperaturat shumë të ulëta të atmosferës së sipërme. Avulli i ujit ngrin menjëherë rreth grimcave të blozës, duke krijuar miliona kristale të vogla akulli.

Ndërsa disa prej tyre zhduken brenda pak sekondash, të tjera qëndrojnë për orë të tëra në kushte me lagështi të lartë, duke u përhapur dhe duke formuar re të holla artificiale. Këto formacione klasifikohen zyrtarisht edhe nga agjenci si NASA si formacione “homogenitus” ose re artificiale. Megjithëse duken të padëmshme, contrails që zgjasin për një kohë të gjatë fshehin një ndikim të rëndësishëm klimatik.

Studimet e fundit sugjerojnë se ato mund të bllokojnë në atmosferë pothuajse po aq nxehtësi sa dioksidi i karbonit i emetuar nga vetë motorët e avionëve. Ato reflektojnë një pjesë të rrezeve të diellit, por njëkohësisht veprojnë si izolues, duke penguar largimin e nxehtësisë nga planeti. Për industrinë e aviacionit, kjo paraqet një sfidë komplekse mjedisore. Kuptimi i saktë i kushteve atmosferike që e shndërrojnë një gjurmë të përkohshme në një “kurth nxehtësie” afatgjatë është tashmë një prioritet për shkencëtarët që synojnë të reduktojnë ndikimin klimatik të fluturimeve globale.

Kompanitë ajrore, në disa raste, i mbajnë avionët në ajër edhe pa pasagjerë për të ruajtur vendet në aeroporte ose për të ri pozicionuar flotën. Një video në TikTok e bëri fenomenin viral, kur udhëtari britanik Kai Forsyth hipi në një fluturim transatlantik dhe kuptoi se ishte i vetmi pasagjer. Pamjet tregonin radhë të tëra sediljesh bosh dhe një ekuipazh jashtëzakonisht të vëmendshëm. Fluturimi u realizua sepse anulimi i tij do të kishte shkaktuar probleme zinxhir në oraret e tjera. Për publikun ishte surrealiste; për kompaninë ajrore ishte vazhdimësi operacionale.