Ankthi, një nga çrregullimet mendore më të përhapura në botë, shpesh shoqërohet me mendime negative, trauma të së kaluarës dhe vështirësi në përballimin e stresit të përditshëm.
Psikoterapia mbetet një nga trajtimet më të sigurta dhe më të studiuara shkencërisht, me disa qasje që kanë dhënë rezultate konkrete.
Sipas një meta-analize të publikuar në revistën “The Lancet Psychiatry”, që përfshiu mbi 13 mijë persona, Terapia Kognitive e Sjelljes (CBT) është forma më e efektshme për ankthin social dhe çrregullimet e përgjithshme të ankthit, duke dhënë rezultate më të qëndrueshme se medikamentet.
CBT ndihmon pacientët të sfidojnë mendimet e gabuara dhe frikërat e ekzagjeruara, duke u konsideruar “standardi i artë” i trajtimit.
Një tjetër qasje gjithnjë e më e pranishme është Terapia e Pranimit dhe Angazhimit (ACT), e cila i mëson individët të pranojnë ndjenjat e vështira pa u përpjekur t’i eliminojnë.
Një studim i publikuar në “Journal of Consulting and Clinical Psychology” tregoi se ACT ka rezultate të ngjashme me CBT në trajtimin e ankthit, por në disa raste ofron përmirësime më afatgjata.
Ndërkohë, një kërkim 9-vjeçar i publikuar në “Frontiers in Psychology” zbuloi se Terapia Metakognitive (MCT) është edhe më e fuqishme për trajtimin e ankthit të përgjithshëm (GAD): 57% e pacientëve që ndoqën MCT mbetën të rikuperuar pas gati një dekade, krahasuar me vetëm 38% te ata që ndoqën CBT.
Qasje të tjera si DBT (Terapia Dialektiko-Sjellore) dhe IPT (Terapia Interpersonale) rekomandohen në raste specifike.
DBT është veçanërisht e dobishme për ata që përballen me emocione shumë intensive dhe rrezik vetëvrasjeje, ndërsa IPT përdoret kur ankthi lidhet ngushtë me konfliktet dhe marrëdhëniet sociale.
Ekspertët theksojnë se zgjedhja e terapisë duhet të përshtatet me profilin e pacientit: nëse ankthi vjen nga trauma të së kaluarës, terapia psikodinamike mund të jetë më e përshtatshme; nëse lidhet me marrëdhëniet, IPT është alternativa më e mirë; ndërsa për ankthin kronik, MCT po tregon rezultate mbresëlënëse.
Përfundimi i studimeve është i qartë: nuk ekziston një terapi unike për të gjithë, por CBT, ACT dhe MCT janë qasjet më të mbështetura shkencërisht për të ulur nivelin e ankthit dhe për të rikthyer cilësinë e jetës.
