Dëgjo live TOP ALBANIA RADIO
Dëgjo live TOP GOLD RADIO
Dëgjo live MY MUSIC RADIO
Voto në THE TOP LIST
Art & Kulturë Sot Nuk Është e Hënë

“Zorba”, romani i Nikos Kazantzakis të cilin duhet ta lexojë secili prej jush!

Për të gjithë ju që nuk e njihni, Nikos Kazantzakis njësoj si Kadare, është nominuar për nobel disa herë, plot nëntë. Një shkrimtar grek shumë i vlerësuar i konsideruar gjerësisht si një gjigant i letërsisë moderne greke.

Romani i Nikos Kazanxaqis (Nikos Kazantzakis) “Zorba” përbën një nga veprat më të njohura të shkrimtarit dhe kualifikohet ndër 100 librat më të mirë të të gjitha kohërave të letërsisë botërore, sipas Qendrës Norvegjeze të Librit (2002). Romani u botua fill pas luftës (1946, ribotuar në vitet 1954, 1955, 1957, 1959 dhe, në vijim, shumë herë nga ente të ndryshëm botues), por u shkrua pjesërisht në kohën e pushtimit (1941-1943). Ky roman, i pari shkruar në greqisht nga autori, gjendet në mes të kolanës së romaneve të tij, midis veprave paraprijëse -jo dhe aq të arrira- dhe veprave pasardhëse -plotësisht të suksesshme.

Pas krijimit të figurës së Odiseut, udhëtimeve pa fund dhe lektisjeve të tij, në veprën lapidare poetike homonime Odiseu (33.333 vargje), Zorba është, në një farë kuptimi, tërësimi i figurës së grekut tipik bashkëkohor, real, jetësor, simbol i njeriut të vetvetishëm që kërkon të jetojë çdo moment të jetës, duke arritur, kësisoj, amshimin pas vdekjes, mishëron mendësinë popullore greke. Gërshetuar me heroin kinematografik Zorba [interpretuar mjeshtërisht nga Antoni Kuin (Anthony Quinn) tek filmi i famshëm i Hollivudit, Zorba the Greek, 1964] figura romaneske e Kazantzakis është njësuar me grekun e kohërave moderne në kundërvënie me mendësinë dhe qytetërimin antik.

Me romanin Zorba, pra, zë fill karriera e mirëfilltë e Nikos Kazantzakis. Zorba ka ekzistuar dhe si figurë reale (Georgios Zorbas), të cilin autori e ka njohur në minierat e linjitit në zonën e Manit të Greqisë dhe është ndikuar shumë nga ai. Pra, Zorba ekziston në tre përmasa: si figurë jetësore (janë ruajtur qindra letra të shkëmbyera mes autorit të Kazantzakis si shkrimtar prozator; deri atëherë ai nuk shprehte mëtime në zhanrin e prozës, por ëndërronte të afirmohej si një poet i madh i të gjithë kohërave, si Homeri apo Dante Alighieri.

Madje, të parin e kishte sjellë në greqishten e re (bashkë me folkloristin Kakridis), ndërsa Komedinë Hyjnore e kishte përkthyer greqisht.

Librin e shkrimtarit, “Zorba”, e trajtoi në “Sot Nuk Është e Hënë” gazetari, skenaristi dhe aktivisti Koloreto Cukali. Ky roman, i pari shkruar në greqisht nga autori, gjendet në mes të kolanës së romaneve të tij, midis veprave paraprijëse -jo dhe aq të arrira- dhe veprave pasardhëse -plotësisht të suksesshme.

Ai gjithashtu solli një pjesë nga libri, të cilin padiskutim jua sugjeron ta lexoni.

Pas ca ditësh, kaloja përsëri nga ai fshat. Ishte mesditë dhe unë shihja, gjoja, të imëta. Armët i kisha lënë në mal. Rashë poshtë në fshat për të blerë bukë, kripë, opinga…